تحلیلگران بازار سهام رشد بیش از ۱۰درصدی شاخص کل در هفته دوم شهریور را عمدتا نتیجه دو سیاستگذاری جدید پیرامون نرخ خوراک و سیاستهای ارزی جدید بانک مرکزی میدانند. این در حالی است که حالوهوای صعودی بازار به هفته جاری نرسید و اهالی بازار برگریزان تالار شیشهای را به نظاره نشستند. همانطور که کارشناسان بازار سرمایه در گفتوگو با «دنیای اقتصاد» در مورد نخستین ریزش روز هفته (ریزش بیش از ۲۱هزار واحدی) هشدار داده بودند، این عقبگرد به یکشنبه نیز رسید. به اعتقاد برخی از تحلیلگران پس از رشد چشمگیر در ۱۰ روز معاملاتی قبل، بازار نیاز به استراحت داشت، اما روند مذکور بیشتر از آنکه نشانهای از استراحت و اصلاح باشد، میتواند موید روندی از ریزش باشد. به اذعان کارشناسان بورسی، مسیر جدیدی را که بازار سهام از ۱۸ شهریور در پیش گرفته است شاید بتوان به نااطمینانیهای سرمایهگذاران نسبت به تصمیمات سیاستگذار مرتبط دانست.
در ماههای قبل سیاستگذار با تحمیل برخی از تحولات اقتصادی نشان داده است که تا چه میزان قوانین اقتصادی در کشور، بدون پشتوانه تحلیلی همراه با تاریخ انقضای محدود است. به این ترتیب شاخص بورس تهران با وجود آنکه از پتانسیل بالایی برای لمس مجدد قله اردیبهشتماه برخوردار است، در شرایط کنونی علاوه بر قرار گرفتن در مدار منفی، خروج سنگین پول حقیقی به میزان ۱۳۹۳میلیارد تومان (در دو روز) را نیز در پرونده خود ثبت کرده است. سیگنالهای بیرونی نیز در هفته قبل از یک احتمال مهم خبر میداد. آیا روند صعودی قیمت نفت و اوره همسو با افزایش فروش نفت ایران در بازارهای جهانی میتواند به تداوم رشد بازار سهام منجر شود؟ بررسیها از رفتار معاملهگران طی روزهای اخیر نشاندهنده آن است که این مهم اکنون جای خود را به برخی تردیدها داده است.
ابهام در روند ارزش معاملات
در آخرین نظرسنجی «دنیای اقتصاد» پیرامون امکان تداوم رشد متوالی بورس تهران، اکثر کارشناسان بازار سرمایه بر ناپایدار بودن روند فوق تاکید کردند. به این ترتیب وضعیت کنونی تا حدود زیادی قابلپیشبینی بود. در همین رابطه، محمدصادق میرزایی، تحلیلگر بازار سرمایه، با اشاره به واگرایی روند شاخص کل در روزهای مثبت هفته قبل در گفتوگو با «دنیای اقتصاد» اظهار کرد: با توجه به اینکه ارزش معاملات با رشد قیمت همگرا نیست، انتظار میرفت بازار وارد فاز اصلاحی شود. درحالحاضر بازار با موضوع مهمی همچون ارزش معاملات درگیر است. علاوه بر این امر، P/ E بازار در محدوده تاریخی ۸ تا ۵/ ۸واحد قرار دارد. این عدد در یکی دو هفته قبل زیر سطح تاریخی قرار داشت اما دوباره به سطح مزبور بازگشت؛ این در حالی است که در روزهای صعودی، ارزش معاملات نسبت به اعداد و ارقام P/ E همسویی نداشت و انتظار میرفت بازار وارد اصلاح شود.
اگر شاخص همگام با قرار گرفتن در نقاط حمایتی با افزایش ارزش معاملات روبهرو شود و افت قیمتی اکثر نمادها به زیر P/ E تاریخی راه یابد، میتوان شاهد رشد مجدد بازار باشیم. به گفته این کارشناس، بازار از این به بعد دو موضوع را در پیش دارد. در وهله نخست وضعیت خودروسازان است. خودروسازان اخبار بنیادی مثبتی را پشت سر گذاشتند و مباحث مرتبط با تجدید ارزیابی آنها نیز مطرح است. نکته بعدی مربوط به قیمت جهانی نفت است که روزهای صعودی را میگذراند. بنابراین این روند میتواند به نفع بازار سهام باشد.
میرزایی در ادامه با اشاره به گشایشهای احتمالی در بخش سیاست خارجی کشور اذعان کرد: تحولاتی که در این زمینه رخ دهد اثرات بلندمدتی بر بازار سهام و صنایع صادراتمحور بر جای خواهد گذاشت. افزون بر آن، مباحث مرتبط با نرخ ارز از اهمیت فراوانی برخوردار است. افزایش فروش نفت به دولت کمک میکند تا از این طریق بتواند بازار ارز را کنترل کند. روند کاهشی قیمت دلار در بازار آزاد طی روزهای گذشته نیز ناشی از افزایش قیمت نفت صورت گرفته است. بنابراین همسویی بازار سهام با دلار در محدوده قیمتی ۴۸ تا ۵۰هزار تومان در کوتاهمدت به شکلی متعادل رقم خورده است؛ مگر اینکه در بازار ارز شاهد تحرکات عجیبوغریب قیمتی باشیم که در این صورت روند بازار سهام نیز تغییرپذیر خواهد بود.
نخستین نشانههای ریزش
«با توجه به اینکه ارزش معاملات خرد سهام و خریدهای صورتگرفته در بازار حتی در روزهای افزایشی بازار از قدرت چندانی برخوردار نبود، بنابراین تا حدود زیادی قابلپیشبینی بود که بازار سهام وارد فاز صعودی قدرتمند نشود. عبور نماگر اصلی بازار از کف کانال ۲میلیون و ۱۰۰هزار واحد نشانهای مثبت محسوب میشود و عقبگرد از این سطح را تا حدودی بعید به تصویر میکشد؛ به همین دلیل میتوان گفت، کف جدیدی که در این سطح ساخته شده است احتمالا مانع از آن خواهد شد که شاهد روند نزولی جدی و اصلاح مجدد قیمتها باشیم. اما در این میان حرکت در مدار صعودی بهکندی انجام خواهد شد.»
در همین رابطه احمد اشتیاقی، کارشناس بازار سرمایه، در گفتوگو با «دنیای اقتصاد» ضمن بیان این مطلب، افزود: رشد اخیر بازار عمدتا محصول اصلاح قیمت سهام در مردادماه بوده است. کما اینکه تغییر رفتار سیاستگذار در خصوص تعدیل نرخ خوراک نیز از جمله عوامل اصلی رشد بیش از ۱۰درصدی شاخص در هفته قبل بوده است. بااینحال روند ورود و خروج پول طی این مدت از نااطمینانی حاکم بر معاملات حکایت میکند. در روزهایی که بازار با روند صعودی روبهرو بوده بازار ارز آزاد نیز شاهد تحرکات قیمتی بوده است. در این میان، تداوم امیدواری در خصوص افزایش نرخ دلار آزاد و اثرات روانی آن بر معاملات برخی گروهها اثرگذار است.
نظر شما چیست؟